03-03-21

Q&A – Kan het coronavirus zich via ventilatie of airco verspreiden?

Stel: een medewerker is onbewust besmet met coronavirus en heeft geen symptomen. Bij een plotse hoest- of niesbui komen besmette druppels vrij. Kan een ventilatie- of klimaatcontrolesysteem zoals airco die druppels door heel uw bedrijfsgebouw verspreiden? De kans is klein, op voorwaarde dat u enkele richtlijnen in acht neemt.​


Belangrijk: voor gezondheidsinstellingen (bv. ziekenhuizen, woonzorgcentra) gelden andere maatregelen.


Naast het aanraken van besmette oppervlakken of handen, wordt het coronavirus voornamelijk overgedragen wanneer iemand rechtstreeks speekseldruppels van een zieke persoon inademt. De bekende maatregelen – afstand houden, mondmaskers, hoesten en niezen in de elleboogplooi of bij voorkeur in een papieren wegwerpzakdoek en handhygiëne – beschermen medewerkers doorgaans voldoende. Dat komt omdat de meeste druppels zo zwaar zijn dat ze meteen op de grond vallen.

Aerosolen: wél potentieel gevaar

Maar minuscule besmette druppels – ook wel aerosolen genoemd – kunnen in een binnenklimaat uren in de lucht blijven hangen. Ventilatie- of klimaatcontrolesystemen creëren een luchtstroom die de besmette aerosolen verder kan blazen

5 concrete aandachtspunten

Om dat beperkte risico nog verder te minimaliseren, formuleert de Hoge Gezondheidsraad wel 4 richtlijnen.

  1. Voer maximaal verse lucht aan
    De aanvoer van verse, niet-gecontamineerde lucht heeft tot doel de concentratie van virusdeeltjes in de lucht te verlagen.

    Maak bij voorkeur gebruik van mechanische ventilatiesystemen en kies voor 100% verse lucht. Zorg ervoor dat de aangezogen buitenlucht van een plaats komt waar de besmettingsgraad van de lucht zo laag mogelijk is. Voorzie                    minstens 50 m³ en liefst 80 m³ verse lucht per persoon per uur.

    Is mechanische ventilatie geen optie, hou dan ramen en deuren aan een kant van een lokaal voortdurend open. Het is de enige manier om een hogere ventilatie te bekomen. Om de luchtverversing verder op te drijven, kunt u vensters op verschillende gevels gebruiken. Vermijd wel ongecontroleerde luchtstromen tussen verschillende lokalen, met name van lokalen met potentieel veel virusdeeltjes, zoals sanitair, naar ‘zuivere’ lokalen zoals burelen.

    Beperk het aantal aanwezigen zodat de CO2-concentratie zeker onder 800 ppm blijft (de CO2 geeft de mate aan waarin de luchtkwaliteit in een gesloten ruimte wordt beïnvloed door de aanwezige personen, die mogelijk drager zijn van het coronavirus).
     
  2. Schakel de recirculatie uit
    Vermijd het hergebruik van gefilterde binnenlucht. Virusdeeltjes die in de luchtafvoerkanalen circuleren, kunnen via recirculatie opnieuw in het luchttoevoercircuit terechtkomen. Daarom schakelt u best met het volledige systeem over naar louter verse lucht en zet u de recirculatie uit.

    Blijkt dat onmogelijk, voorzie dan de nodige filtratie van derecirculatielucht. De beste optie is om de circulatielucht te zuiveren door middel van centrale filtratie. Gebruik bij voorkeur HEPA-filters en elektrostatische precipitatoren. Andere desinfectietechnieken (UV-C, ozon en alternatieven) worden afgeraden, onder andere omwille van mogelijke gezondheidsrisico's voor de mens.

    Circulatielucht filteren kan correcte ventilatie absoluut niet vervangen. Het is hoogstens een gedeeltelijke compensatie van een ontoereikende ventilatie.
     
  3. Laat ventilatiesystemen langer draaien
    Schakel het mechanische ventilatiesysteem minstens 2 uur in vóór medewerkers in de werkruimte komen en laat het tot 2 uur na hun vertrek doorwerken. 
     
  4. Zorg voor een regelmatig onderhoud
    Zorg voor het op tijd reinigen van het ventilatie- en klimaatcontrolesysteem, het  correct installeren en vervangen van filters, niet overslaan van onderhoudsbeurten- en controles … Een zorgvuldig onderhoud is meer dan ooit van vitaal belang.
    Lees hier onze tips voor optimaal onderhoud van airco op de werkvloer.
     
  5. Let op met andere luchtverplaatsingssystemen
    Andere luchtverplaatsingssystemen dan ventilatiesystemen vormen een verhoogd risico voor verspreiding van aerosolen. De Hoge Gezondheidsraad raadt het gebruik af. Is dat onvermijdbaar, verhoog dan de aanvoer van verse buitenlucht en richt de lucht die uit de apparaten komt nooit op personen.
    • Een individuele ventilator moet dicht bij een open raam worden geplaatst, zodat deze verse buitenlucht de kamer in blaast. In geval van heteluchtblazers of luchtverwarmers wordt aanbevolen de toevoer van verse lucht te vergroten door vensters en deuren te openen en te vermijden dat mensen zich rechtstreeks in de warme luchtstroom bevinden.
    • Jethanddrogers zijn uit den boze: ze dragen bij aan de productie van aerosolen. Vermijd kost wat kost het gebruik, en vervang de drogers door papieren wegwerphanddoekjes. (zie ook: sanitaire voorzieningen)

Wat met parkeergarages?

Ook in parkeergarages gelden bovenstaande richtlijnen. Een vorm van ventilatie is op elk moment noodzakelijk.

Is toevoer van verse lucht onmogelijk, dan mag recirculatie daar wel. Het risico dat CO in de lucht blijft hangen, weegt in garages immers zwaarder door dan een mogelijke coronabesmetting. Belangrijk: medewerkers mogen er niet langer blijven dan de tijd die nodig is om hun voertuig op te halen of te parkeren.

Extra aandacht voor sanitaire voorzieningen

Het toilet doorspoelen, kranen en sproeiers, jethanddrogers… In sanitaire voorzieningen ontstaan voortdurend aerosolen. Bovendien zijn de ruimtes vaak klein, ingesloten en beperkt qua verluchting.

Om de verspreiding van het coronavirus tegen te houden, geeft de Hoge Gezondheidsraad drie adviezen mee:

  1. Schakel de jethanddrogers uit en vervang ze door papieren wegwerphanddoeken.
  2. Vraag medewerkers het toiletdeksel te sluiten voordat ze doorspoelen.
  3. Voer in gesloten sanitaire ruimtes de verluchting op en laat de ventilatie continu werken. ’s Nachts en tijdens het weekend kan dat op verminderde kracht. Voor sanitair met ramen volstaat voortdurende verluchting via de ramen.

Vermijd de verspreiding van covid-19 op de werkvloer

Met onze heropstartgidsen stelt u medewerkers veilig en gezond aan het werk in coronatijden. Meer informatie en tips ontdekt u op coronaophetwerk.be.

Een vraag? Neem contact met ons op via +32 2 549 71 00 of mail ons. Wij helpen u graag verder.


Mensura helpt u met een doelgerichte aanpak.

+32 2 549 71 00Mail ons