Een ernstige allergische reactie op het werk: wat nu?
Een werknemer die plots moeilijk ademt na de lunch. Een collega die na een wespensteek duizelig wordt en opzwelt. Het komt normaal niet elke dag voor maar àls het voorvalt, kan het levensbedreigend zijn. We krijgen dan ook regelmatig vragen over ernstige allergische reacties op het werk. Wat moet je doen als iemand een anafylactische shock krijgt? Mag een EpiPen in de EHBO-koffer zitten? En wie mag zo'n injectie eigenlijk toedienen? Een overzicht.
Wat is een anafylactische reactie?
Een anafylactische reactie is een ernstige allergische reactie die zeer snel kan evolueren. Zonder snelle eerste hulp kan de situatie heel slecht of fataal aflopen.
De reactie kan onder andere veroorzaakt worden door voedingsmiddelen, geneesmiddelen of insectensteken of -beten.
Mogelijke symptomen zijn:
zwelling van lippen, tong, oogleden of keel
piepende ademhaling of ademhalingsproblemen
duizeligheid
roodheid en jeuk
een snelle pols of bloeddrukdaling
verlies van bewustzijn
Merk je dat een van deze symptomen plots opkomen bij een werknemer? Verwittig meteen de eerstehulpverlener of bekwame helper.
Wat is een EpiPen?
Een EpiPen is een automatische injectiespuit voor eenmalig gebruik waarmee je in noodgevallen een dosis adrenaline toedient. Die adrenaline helpt om de ernstige allergische reactie af te remmen en kan levensreddend zijn.
Mensen met een gekende ernstige allergie krijgen vaak een EpiPen voorgeschreven door hun behandelende arts en dragen die best altijd bij zich. Het is van levensbelang dat deze werknemers zelf hun leidinggevende en eventueel collega’s hiervan inlichten. Omgekeerd mag je echter niet vragen of eisen dat werknemers medische informatie delen.
Mag een EpiPen in de EHBO-koffer?
Dat is één van de meest gestelde vragen. Het antwoord is eenvoudig: nee.
Een EpiPen is medicatie en hoort daarom niet thuis in een standaard EHBO-koffer. Werknemers met een gekende ernstige allergie zijn zelf verantwoordelijk voor het bij zich hebben van hun voorgeschreven EpiPen.
Dat betekent niet dat werkgevers niets kunnen doen. Integendeel. Een goede voorbereiding kan in een noodsituatie het verschil maken.
:no_upscale())
Wie mag een EpiPen toedienen?
In normale omstandigheden dient een persoon zijn of haar EpiPen zelf toe. Het toedienen van medicatie is namelijk geen bevoegdheid van de eerstehulpverlener; die mag wel de EpiPen overhandigen.
Maar wat als zelftoediening niet meer mogelijk is? In een noodsituatie geldt de wettelijke hulpverleningsplicht, dus mag de eerstehulpverlener of de bekwame helper de EpiPen toedienen. Zijn geen van beiden in de buurt? Dan twijfel je geen seconde en mag iedereen de EpiPen toedienen.
EpiPen en klaar?
Helemaal niet. Verwittig ook steeds meteen de hulpdiensten, of laat iemand bellen. Vermeld bij de noodcentrale 112 zeker dat het om een anafylactische reactie gaat. Je brengt best niet zelf de werknemer naar het ziekenhuis omdat dat extra risico’s inhoudt.
Heeft de werknemer een hartstilstand? Haal meteen het dichtstbijzijnde AED-toestel. Op de werkvloer moet dat aangegeven zijn met een icoon, maar via de gratis app 'Staying Alive' kan je ook altijd het dichtsbijzijnde geregistreerde toestel terugvinden.
Wat kan je als werkgever doen?
Een ernstige allergische reactie komt normaal niet dagelijks voor. Toch moet je voorbereid zijn op het risico:
Breng gekende risico's in kaart. (bv. buitenwerk in de zomer, contact met voeding of met gekende allergenen)
Bespreek met werknemers met een ernstige allergie welke ondersteuning nodig is.
Informeer leidinggevenden en eerstehulpverleners over de symptomen.
Zorg er steeds voor dat eerstehulpverleners voldoende opgeleid zijn en ze jaarlijks een bijscholing volgen.
Tijdens de Eerstehulp-opleidingen van Mensura komt het herkennen van een anafylactische reactie en het correct omgaan met een EpiPen ook aan bod.
Voorbereid zijn redt levens
Niemand verwacht dat een allergische noodsituatie zich voordoet. Maar wanneer het gebeurt, is er geen tijd om nog op zoek te gaan naar informatie.
Door vooraf afspraken te maken, medewerkers te sensibiliseren en de juiste opleiding te voorzien, zorg je ervoor dat je organisatie klaar is om snel en correct te reageren wanneer elke seconde telt.